... ...

آشنایی با لیست جرایم قابل گذشت با استناد به مواد قانونی آن

  • 27 شهریور 1399
  • بدون نظر
  • 9 دقیقه
  • 2465 بازدید

در این مبحث به معرفی جرایم قابل گذشت و غیر قابل گذشت خواهیم پرداخت. هم چنین با مفاد قانونی آن و نیز لیست جرایم قابل گذشت آشنایی خواهیم یافت.

جرایم قابل گذشت

براساس تبصره ۱ ماده ۱۰۰ قانون مجازات اسلامی به جرایمی که شروع رسیدگی و ادامه تعقیب و اجرای آن ها به شکایت شاکی خصوصی و با عدم گذشت از جانب وی همراه باشد، جرایم قابل گذشت گفته می شود.

لیست جرایم قابل گذشت در قانون جدید

جرایم غیرقابل گذشت

جرایمی که شکایت شاکی و گذشت وی در شروع روند تعقیب و یا ادامه رسیدگی و اجرای مجازات تاثیری نداشته باشد، جرایم غیرقابل گذشت نامی‌ده می شوند.

لیست جرایم قابل گذشت

در ادامه لیست جرایم قابل گذشت، به شرح ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی قبل از اصلاح آن ارایه می شود:

  • ماده ۶۰۸: توهین ساده
  • ماده ۶۲۲: سقط جنین به واسطه ضرب یا اذیت و آزار زن باردار
  • ماده ۶۳۲: امتناع از استرداد طفل سپرده شده
  • ماده ۶۳۳: رها کردن طفل یا شخصی که قادر به محافظت از خود نیست در محل خالی از سکنه
  • ماده ۶۴۸: افشای اسرار حرفه ای یا افشای اسرار مردم
  • ماده ۶۶۸: اخذ نوشته یا سند یا امضا و یا مهر با جبر، اکراه یا تهدید
  • ماده ۶۶۹: تهدید به قتل یا ضررهای نفسی، شرفی یا مالی یا افشای اسرار
  • ماده ۶۷۶: آتش زدن عمدی اشیا متعلق به دیگری
  • ماده ۶۷۷: تخریب عمدی اموال منقول یا غیر منقول متعلق به دیگری
  • ماده ۶۷۹: کشتن، مسموم یا تلف یا ناقص نمودن حیوان حلال گوشت متعلق به دیگری یا حیواناتی که شکار آنها توسط دولت ممنوع اعلام شده است
  • ماده ۶۸۲: اتلاف اسناد غیر دولتی
  • ماده ۶۹۲: تصرف ملک غیر با قهر و غلبه
  • ماده ۶۹۳: تصرف عدوانی، ایجاد مزاحمت یا ممانعت از حق برای مرتبه دوم
  • ماده ۶۹۴: ورود به مسکن دیگری با عنف و تهدید
  • ماده ۶۹۷: افترای قولی
  • ماده ۶۹۸: نشر اکاذیب
  • ماده ۶۹۹: افترای عملی
  • ماده ۷۰۰: هجو و انتشار هجویه

جرایم غیرقابل گذشت

جرایم قابل گذشت دیگر به موجب صدور ماده ۱۰۴ قانون مجازات اسلامی نیز به شرح زیر است:

  • کلیه جرایم تعزیری مندرج در کتاب دیات مانند ماده ۷۲۷ قانون مجازات اسلامی
  • قذف غیر حدی
  • جرایمی که به موجب قوانین خاص قابل گذشت هستند
    1. جرم ترک انفاق به موجب ماده ۵۳ قانون حمایت از خانواده
    2. (ماده ۱۱ قانون صدور چک) صدور چک پرداخت نشدنی

اگر در زمینه تشخیص این موارد با مشکلی مواجه شده اید، به راحتی می توانید با وکلای مجرب مجموعه تهران مدافع در تماس باشید.

لزوم تفکیک جرایم قابل و غیرقابل گذشت

این فایده در ارتباط با گذشت شاکی بر اساس اینکه جرم قابل گذشت خواهد بود یا غیرقابل گذشت است، آثار و نتایج متفاوتی خواهد داشت. در قانون اصل بر آن است که هیچ جرمی قابل گذشت نیست مگر آنکه قابل گذشت بودن آن در قانون عنوان گردد.

لیست جرایم قابل گذشت در قانون جدید

در ادامه لیست جرایم قابل گذشت در قانون جدید کاهش مجازات حبس تعزیری مصوب ۱۳۹۹ عنوان می گردد:

  • ماده ۵۳۶: جعل در اسناد و نوشته های غیر رسمی
  • ماده ۵۹۶: سوء استفاده از ضعف نفس اشخاص بطور مطلق صرف نظر از اینکه توسط هر شخصی محقق گردد
  • ماده ۶۰۹: توهین به کارمندان دولت
  • ماده ۶۴۱: مزاحمت تلفنی، مزاحمت پیامکی یا مزاحمت با دستگاه های مخابراتی
  • ماده ۶۴۷: تدلیس در نکاح
  • ماده ۶۷۳: سوء استفاده از سفید مهر یا سفید امضا
  • ماده ۶۷۴: خیانت در امانت
  • ماده ۶۸۴: چراندن، قطع، خراب یا خشک کردن محصول دیگری
  • ماده ۶۸۵: از بین بردن یا قطع کردن اصل نخل خرما
  • ماده ۶۹۰: تخریب محیط زیست یا منابع طبیعی و تصرف عدوانی و ایجاد مزاحمت و ممانعت از حق
مطلب مرتبط:  وکیل پایه یک دادگستری در بهترین موسسه حقوقی در تهران

لزوم تفکیک جرایم قابل و غیرقابل گذشت

این ماده در قانون قبلی کاملاً قابل گذشت بوده است اما با توجه به کاهش بزه های ذکر شده در قانون، این ماده تنها در صورتی که املاک و اراضی به شخص خصوصی تعلق داشته باشد، قابل گذشت است. این تنها مورد در قانون کاهش جرم قابل گذشت است که به غیرقابل گذشت تبدیل شده است.

  • ماده ۷۱۶: تصادفات رانندگی
  • ماده ۷۱۷: تصادفات رانندگی
  • ماده ۷۴۴: هتک حیثیت رایانه ای
  • ماده ۶۵۶: سرقت تعزیری مقرون به یکی از پنج شرط مشدد مشروط به اینکه ارزش مال مورد سرقت بیست میلیون تومان یا کمتر باشد و سارق فاقد سابقه موثر کیفری باشد
  • ماده ۶۵۷: کیف زنی و جیب بری مشروط به اینکه ارزش مال مورد سرقت بیست میلیون تومان یا کمتر باشد و سارق فاقد سابقه موثر کیفری باشد
  • ماده۶۶۱: سرقت در سایر موارد مشروط به اینکه ارزش مال مورد سرقت بیست میلیون تومان یا کمتر باشد و سارق فاقد سابقه موثر کیفری باشد
  • ماده ۶۶۵: ربودن مال دیگری مشروط به اینکه ارزش مال مورد سرقت بیست میلیون تومان یا کمتر باشد و سارق فاقد سابقه موثر کیفری باشد
  • ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین اختلاس، ارتشاء و کلاهبرداری «کلاهبرداری در صورتی که مبلغ آن صد میلیون تومان یا کمتر باشد»
  • ماده ۱ قانون راجع به انتقال مال غیر «انتقال مال غیر در صورتی کهمبلغ آن صد میلیون تومان یا کمتر باشد»
  • کلیه جرایم در حکم کلاهبرداری (غیر از انتقال مال غیر که تکلیف آن مشخص گردید) و جرایمی که مجازات کلاهبرداری را دارند و جرایمی که طبق قانون کلاهبرداری محسوب می گردند «در صورت دارا بودن بزه دیده و صرف نظر از میزان مال موضوع جرم»
  • کلیه جرایم تعزیری درجه ۵ تا درجه ۸ که توسط افراد زیر ۱۸ سال ارتکاب پیدا نماید، در صورتی که آن جرم دارای بزه دیده باشد

تفکیک انواع جرم برای افراد ناآشنا به مفاهیم قانونی می تواند امری زمان بر تلقی شود. از این رو امکان دریافت مشاوره حقوقی حضوری با وکیل متخصص و آشنایی با وظایف آن می تواند بسیار راهگشا تلقی گردد.

تفاوت جرایم قابل گذشت و غیر قابل گذشت

گذشت شاکی در جرایم قابل گذشت به صدور قرار موقوفی تعقیب و یا موقوفی اجرا منجر می شود. در حالی که در جرایم غیرقابل گذشت از جهات تخفیف خواهد بود. در حدود، گذشت شاکی فقط در دو جرم سرقت و قذف تاثیر دارد. گرچه در مورد قصاص و دیه، به دلیل آنکه حق قربانی یا اولیای دم خواهد بود، تمامی موارد در صورت گذشت ساقط می شود. گذشت بعد از وقوع جرم موثر خواهد بود و قبل از آن رضایت است. گذشت می تواند پیش از شروع روند تعقیب، در حین رسیدگی و یا بعد از صدور حکم قطعی صورت پذیرد. البته در سرقت حدی، شاکی فقط می تواند تا قبل از اثبات آن گذشت نماید. در جرایم قابل گذشت، شاکی نیز می تواند در حین اجرای مجازات گذشت خود را اعلام نماید. در چنین شرایطی قرار موقوفی اجرا صادر خواهد شد و باقی مجازات اجرا نمی شود. بر طبق تبصره ۲ ماده ۲۵، اثر تبعی حکم نیز به همین منظور رفع خواهد شد و مجازات تبعی نیز اعمال نمی شود. به مجازاتی که براساس مورد برای مجرم محدودیتی ایجاد کند و به نوعی سوءسابقه ایجاد نماید، اطلاق می شود. به عنوان مثال شخص نمی تواند تا مدتی در شرکت های دولتی استخدام شود. در سایر مواردی که جرم قابل گذشت عنوان می شود و آسیب دیده برای شکایت اهلیت نداشته باشد یعنی مجنون یا صغیر باشد، ولی یا قیم قانونی وی می تواند نسبت به طرح شکایت در دادگاه اقدام کند. در این حالت اگر بزه دیده، ولی یا قیمی نداشته باشد و یا امکان دسترسی به وی نیز فراهم نشود، هم چنین انتصاب قیم جدید به فوت وقت و یا ضرر به قربانی منجر شود، شخص دادستان یا فردی دیگر به عنوان قیم موقت، امر کیفری را تعقیب می نماید. در صورتی که قابل گذشت بودن جرمی در قانون با صراحت عنوان نشود، غیر قابل گذشت تلقی می شود مگر اینکه از حق الناس باشد و شرع اجازه گذشت آن را داده باشد. این امر طبق ماده ۱۰۳ قانون مجازات اسلامی تعیین می گردد.

مطلب مرتبط:  وکیل توهین و تهدید در تهران به همراه نمونه دادخواست

لیست جرایم غیر قابل گذشت

در ادامه لیستی از جرایم غیرقابل گذشت ارائه می گردد:

  • در حدود حد قذف و حد سرقت
  • سوء استفاده کردن از ضعف نفس اشخاص برای تحصیل سند یا نوشته
  • جرم توهین کردن به اشخاص
  • سقط جنینی که به واسطه ضرب و اذیت و آزار عمدی زن حامله صورت گرفته باشد
  • امتناع از برگرداندن طفلی که به شخص سپرده شده است
  • رها کردن طفل یا شخصی که قادر به محافظت کردن از خود نیست در محلی که سکنه ای در آن نیست.
  • ندادن نفقه زوجه و افرادی که واجب النفقه هستند
  • افشا کردن اسرار حرفه ای
  • تهدید کردن
  • آتش زدن اشیای منقول
  • تخریب کردن عمدی اشیای که نقل و انتقال آن ها از مکانی به مکان دیگر ممکن است و اشیایی که امکان نقل و انتقال آن ها وجود ندارد.
  • سوزاندن و یا از بین بردن اسناد تجاری و غیر تجاری
  • به چرا بردن حیوانات دیگری و همچنین تخریب باغ و محصول دیگری
  • اصله نخل خرما را بدون مجوز قانونی قطع کردن یا از بین بردن
  • تصرف عدوانی یا ایجاد مزاحمت یا ممانعت از حق در ملکی که در تصرف دیگری است
  • تصرف کردن ملک متعلق به غیر با قهر و غلبه
  • ورود به عنف با تهدید و اکراه به منزل یا مسکن شخص دیگر
  • افترا و تهمت لفظی
  • نشر اکاذیب
  • نسبت دادن افترای عملی به شخص
  • هجو کردن دیگران
  • صادر کردن چک پرداخت نشدنی

 

کلام آخر!

گذشت شاکی در جرایم قابل گذشت به عدم مجازات مجرم منجر می شود. تفکیک جرایم قابل گذشت از غیرقابل گذشت اهمیت بسیاری دارد. مصادیق و لیست این جرایم در قانون بیان شده است تا با سهولت بیشتری بتوان آن را شناسایی نمود.

سؤالات متداول:

  • تعریف جرم قابل گذشت چیست؟

به جرمی که با شکایت شاکی، رسیدگی به آن شروع می شود و با گذشت وی می تواند خاتمه بیاید.

  • تعریف جرم غیرقابل گذشت چیست؟

در این جرم شکایت شاکی و گذشت وی در شروع تعقیب و یا ادامه رسیدگی و روند اجرای مجازات تاثیری نخواهد داشت.

  • چرا برخی جرایم قابل گذشت هستند؟

به دلیل غلبه جنبه خصوصی این جرایم به جنبه عمومی آن ها، این جرایم قابل گذشت عنوان می شوند.

  • گذشت شاکی در جرایم تعزیری قابل گذشت چه تاثیری دارد؟

موجب توقف تعقیب یا عدم اجرای مجازات خواهد شد.

5/5 - (3 امتیاز)
سوالات شما
بدون دیدگاه

سوالات خود را می توانید مطرح کنید تا در اسرع وقت به پاسخ برسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

... ...
مشاوره تلفنی رایگان مشاوره تلفنی رایگان - 02191001312