... ...

مطالبه نفقه توسط همسر و آشنایی با نمونه دادخواست نفقه

  • ۲۱ شهریور ۱۳۹۹
  • بروزرسانی: ۲ تیر ۱۴۰۰
  • بدون نظر
  • 6 دقیقه
  • 1268 بازدید

همه‌ی ما به خوبی می‌دانیم که نفقه از وظایف شوهر نسبت به همسر خود است و طبق قانون فقهی و مدنی کشورمان، زوج موظف است که هزینه‌‌های زندگی ( که شامل خوراک پوشاک مسکن و هزینه‌های درمان می‌شود) را به همسر خود پرداخت کند و زوجه هم حق گرفتن نفقه را دارد. جالب است بدانید که قانون‌گذار برای عدم‌پرداخت نفقه اهمیت زیادی قائل شده است. در حدی که در تعیین میزان نفقه توانایی مالی مرد در نظر گرفته نمی‌شود و شأن و طبقه اجتماعی زن را ملاک محاسبه قرار می‌دهد. برای بانوانی که تمول مالی ندارند و همسر آن‌ها نیز با وجود استطاعت، از پرداخت نفقه خودداری می‌کند؛ می‌توانند به صورت قانونی اقدام به مطالبه نفقه کنند. در ادامه این مطلب درباره یک دادخواست نفقه و شرایط و روش‌های آن صحبت خواهیم کرد.

همه چیز درباره نفقه ویدیو زیر را حتماً ببینید

دادخواست نفقه

قبل از اینکه بحث دادخواست نفقه بپردازیم بهتر است با برخی از مفاهیم و اصطلاحات این حوزه آشنا شویم.

  • تمکین

تمکین یک اصطلاح عرفی و حقوقی و به معنای برآوردن تمامی نیازهای شوهر و اجابت کردن خواسته‌های شرعی او جز در موارد بیماری و مغایر با سلامت و روح زن است. یکی‌دیگر از موارد تمکین اقامت در خانه شوهر است که برای استحقاق نفقه، تمکین کامل زوجه شرط اصلی است. همچنین زنی که بدون دلیل و موافقت شوهر خانه را ترک کند؛ در چنین شرایطی مرد می‌تواند از پرداخت نفقه امتناع کند. همچنین زنی که به دلیل بدون دلیل موجه از تمکین خودداری کند، ناشزه یا نافرمان نامیده می‌شود.

دادخواست نفقه

اهمیت نفقه در قانون ایران

نفقه یک اصل است و قانون ایران در این باره به شدت سخت‌گیری کرده است. زیرا در صورت عدم پرداخت نفقه زن ممکن است دچار فساد شود. براساس ماده ۱۱۱۱ قانون مدنی زوجه می‌‌تواند در صورت خودداری شوهر از پرداخت نفقه به دادگاه مراجعه کرده و شکایت کیفری و دادخواست حقوقی خود را ارائه کند.

در صورت شکایت زن و صدور حکم دادگاه،  اگر مرد همچنان از دادن نفقه خودداری کند؛ زن می‌تواند تقاضای طلاق کرده و دادگاه شوهر را مجبور به طلاق از طرف زن می‌کند.

اهمیت نفقه در قانون ایران

بدیهی است که برخی از آقایان از انجام تکلیف قانونی و شرعی خود در خصوص پرداخت نفقه خودداری می‌کنند. در این حالت زوجه باید با مراجعه به دادگاه‌های قضایی، مطالبه نفقه کند. برای انجام این فرآیند دو راهکار حقوقی در ایران وجود دارد که به ترتیب در ادامه به آن‌ها اشاره خواهیم کرد:

  • شکایت کیفری از مرد به جرم ترک انفاق

این شکایت منجر به صدور حکم حبس برای مردی خواهد شد که علی‌رغم داشتن استطاعت مالی و تمکین از سوی زن، نفقه وی را پرداخت نمی‌کند.

  • مطالبه نفقه از طریق حقوقی

زوجه در این حالت نیز می‌تواند با مراجعه به دادگاه خانواده یا شورای حل اختلاف، به شیوه‌ی حقوقی اقدام کند. متخصصان دادخواست مطالبه نفقه از سوی زوجه را مورد رسیدگی قرار خواهند داد و در صورتی که اثبات کنند زن با وجود تمکین، نفقه‌ای دریافت نمی‌کند؛ حکم به پرداخت نفقه زوجه صادر می‌کنند‌.

نحوه شکایت کیفری چگونه است؟

بسیاری از بانوانی که به دنبال مطالبه نفقه خود هستند؛ این سؤال برایشان پیش می‌آید که شکایت کیفری را چگونه باید ارائه دهند؟ در این خصوص باید بدانید که در برگه‌ای مشابه تصویر پایین، باید شکایت خود را نوشته و به دادگاه ارائه دهید. در این صورت به شکایت شما سریعاً رسیدگی شده و مرد محکوم به پرداخت نفقه خواهد شد.

نحوه شکایت کیفری چگونه است؟

اگر او از پرداختن نفقه خودداری کند؛ به زندان اعزام می‌شود. بر اساس ماده ۶۴۲ هرکس با داشتن استطاعت مالی نفقه همسر خود را ندهد؛ دادگاه او را از سه ماه و یک روز تا ۵ ماه حبس محکوم می‌‌کند.

اگر شما نیز در دسته افرادی هستید که می‌خواهید نفقه روزهای گذشته را طلب کنید؛ با ارائه دادخواست حقوقی می‌توانید آن را دریافت کنید. در این صورت زوجه بعد از خرید دو نسخه دادخواست باید خواسته خود را در آن‌ها قید کرده و به میزان مبلغ مورد مطالبه تمبر الصاق و آن را به دادگاه خانواده ارائه کند. همچنین وی می‌تواند دادخواست خود هزینه دادرسی را نیز طلب کند.

در صورت عدم توانایی مردان پرداخت نفقه، زن می‌تواند درخواست طلاق تنظیم کند. جالب است بدانید که در خصوص تعیین میزان نفقه زن در نظر گرفته می‌شود و نه توانایی مرد. در صورتی که همسر ثابت کند عدم تمکین زن بدون مجوز است، علاوه بر اینکه به زن نفقه تعلق نمی‌گیرد؛ شوهر حق درخواست ازدواج مجدد را خواهد داشت.

نمونه دادخواست مطالبه نفقه و درخواست تجدید نظر را از سوی زوجه را می‌توانید در ادامه مشاهده کنید.

نمونه دادخواست مطالبه نفقه

در مطلبی جداگانه به موضوع دادخواست مهریه و نفقه پرداختیم که میتوانید از لینک مربوطه به آن دسترسی داشته باشید.

ضمانت اجرای عدم پرداخت نفقه

ممکن است از خود بپرسید که اگر با وجود حکم دادگاه، زوج است پرداخت نفقه خودداری کرد چه؟  در این خصوص دو ضمانت اجرای حقوقی و کیفری برای اجرای این حکم وجود دارد. در ضمانت اجرای حقوقی، زوجه می‌‌تواند در صورت استنکاف شوهر از پرداخت نفقه به محکمه مراجعه کنند تا حکم طلاق دریافت کرده و حاکم یا قاضی شوهر را مجبور به طلاق می‌کند.

اما در ضمانت اجرای کیفری طبق ماده ۵۳ قانون حمایت خانواده و ماده ۶۴۲ قانون تعزیرات، در صورتی که زوج از پرداخت نفقه خودداری کند از سه ماه یک روز تا پنج ماه محکوم به حبس خواهد شد.

در چه صورت زن نمی‌تواند مطالبه نفقه کند؟

چنانچه زن برای ماندن در خانه شوهر خوف بدنی نداشته باشد نمی‌تواند بدون حکم دادگاه خانه شوهر را ترک نماید و ترک خانه ملازمه‌ای با تمکین او دارد و نفقه تعلق نمی‌گیرد.

در شرایط زیر بعد از نکاح نیز به زوجه نفقه تعلق نمی‌گیرد:

  • چنانچه طلاق بائن باشد دیگر حق نفقه ندارد.
  • چنانچه نکاح فسخ شود زن دیگر حق نفقه ندارد.
  • چنانچه زن باردار باشد زن در هر صورت تا وضع حمل مستحق دریافت نفقه است.
  • چنانچه طلاق رجعی باشد نفقه در زمان عده بر عهده شوهر است مگر طلاق در حال نشوز واقع شده باشد.
  • اگر علت انحلال فوت زوج باشد تا پایان عده وفات مخارج زندگی زوجه عندالمطالبه از اموال اقاربی است که پرداخت به عهده آن‌ها است بدین صورت که زن صرفاً از نزدیکانی که تکلیف به انفاق اقارب دارند می‌تواند نفقه را مطالبه نماید.

در چه صورت زن نمی‌تواند مطالبه نفقه کند؟

سوالات متداول

  • در صورتی که زوج از حضور در دادگاه خودداری کند، حکم چه خواهد بود؟

در خصوص مطالبه نفقه با توجه به اینکه پرداخت نفقه از وظایف زوج است، اگر او در دادگاه حاضر نشود و دفاع مؤثری ارائه نکند دادگاه با استناد به مواد ۱۱۰۶و ۱۱۰۷ و ۱۲۰۶ پرونده را به پرداخت نفقه معوقه خواهان محکوم می‌کند.

  • اگر بخواهیم از همسر خود برای روزهایی که به ما نفقه پرداخت نکرده است شکایت کنیم؛ باید چه کرد؟

شما طبق ماده ۱۲۰۶ قانون مدنی می‌توانید برای نفقه زمان گذشته خود اقامه دعوی کنید.

  • نفقه زن مطلقه به چه صورت است؟

نفقه مطلقه رجعیه در زمان عده بر عهده شوهر است مگر اینکه طلاق در حال نشوز واقع شده باشد، اما اگر عده از جهت فسخ نکاح یا طلاق بائن باشد زن حق نفقه ندارد؛ مگر در صورت حمل از شوهر خود که در این صورت تا زمان وضع حمل حق نفقه خواهد داشت.

  • دادخواست نفقه زن را باید به کدام مرجع ارائه داد؟

مطالبه نفقه زیر ۵ میلیون تومان از طریق ارائه دادخواست به شورای حل اختلاف امکان‌پذیر است .

سوالات شما
بدون دیدگاه

سوالات خود را می توانید مطرح کنید تا در اسرع وقت به پاسخ برسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

... ...
مشاوره تلفنی رایگان مشاوره تلفنی رایگان - 02191001312